Newtonun Hareket Kanunları

Kuvvet ile hareket arasında neden sonuç ilişkisi vardır. Fiziğin kuvvet ile hareket arasındaki ilişkiyi inceleyen konusuna Dinamik denir.

Hareket Nedir: Bir cismin başlangıç(referans) noktasına göre uzaklığı zamanla değişiyorsa bu cismin hareketli olduğu anlamına gelir.

Kuvvet Nedir: Duran bir cismi harekete geçiren, hareket halindeki cismi durduran, cisimlerin yön şekil ve hızlarını değiştiren etkiye kuvvet denir.

Kuvvetin harekete etkisini anlatan matematik bağıntılara ise Newtonun hareket kanunları denir.  Newton oluşturduğu bu bağıntıları   3  temel yasa ile açıklamıştır.

Bu yasalar;

1. Yasa : Eylemsizlik Yasası

Eylemsizlik yasasını açıklamadan önce eylemsizliğin ne anlama geldiğini açıklayalım.

Eylemsizlik: Cismin durumunu koruma isteğine denir.  Örnek verecek olursak hareket halindeki arabanın şöförü aniden frene basınca şöförün önceki durumunu korumak isteyip  öne doğru hareketlenmesi veya durgun arabada aniden gaza basan şöförün geri doğru hareketlenmesidir.

Yukarıda verilen bilgiler baz alınarak Newton 1. yasayı şöyle açıklıyor;

Sabit kabul edilen bir referans noktasına göre cisme etki eden bileşke kuvvet 0 ise , cisim duruyorsa durmasına devam eder, hareketli ise  sabit hızla hareketine devam eder eder. Yani cisim durumunu korur, Madde şeklinde yazacak olursak.

  • Cisme etki eden bileşke kuvvet 0 olması gerekir.  Fnet=0
  • Cisim önceden durgunsa ,durmaya devam eder.
  • Cisim önceden hareketli ise hareketine sabit hızla devam eder.
  • Hızda herhangi bir değişim olmadığı için ivme 0’dır

2. Yasa :Dinamiğin Temel Prensibi

Bir cisme etki eden kuvvetlerin bileşkesi sıfır değilse, cisim bu kuvvetin doğrultu ve yönünde ivme kazanır. Kuvvetin, cisme kazandırdığı ivmeye oranı sabit olup, bu sabit değer cismin kütlesine eşittir  ve aşağıdaki formülle ifade edilir.

F=m.a

Dinamiğin Temel Prensibi ile ilgili özellikler

1. Net kuvvet kendi yönünde ivme meydana getirir. Yani ivme ile kuvvet aynı yöndedir.

2.Cismin hızı ve cisme etki eden net kuvvet aynı yönde ise cisim düzgün hızlanır

3. Cismin hızı ve cisme etki eden net kuvvet ters yönde ise cisim düzgün yavaşlar.

4.Cisme birden fazla kuvvet etki ediyorsa kuvvetlerin bileşkesi alınır. (F2 > F1 olsun

Newtonun Hareket Kanunları

5.Sistemde birden fazla kütle varsa kütlelerin toplamı alınır.

Newtonun Hareket Kanunları

3. Yasa : Etki  Tepki Prensibi

Bir cisme kuvvet uygulandığında cisim de kuvvet kaynağına aynı büyüklükte ve zıt yönde kuvvet uygular. Bunlardan birincisine etki ,ikincisine tepki denir. Örnek verecek olursak; Elimizi masaya vurunca elimizin ağrıması, kaza yapan araçta hasar oluşması gibi örnekler verilebilir.

newtonun hareket yasaları 1Etki tepki kuvvetleri birbirine eşittir fakat cisimler farklı olduğu için birbirlerini dengeleyemez. Dengelediğini düşünelim bir futbol  topuna vurduğumuz zaman hareket etmezdi                           

Derleyen: Baki TURAN

Kaynak:  Atatürk Üniversitesi  Fizik Öğretmenliği Bölümü 1. Sınıf “Genel fizik”  Dersi Ders Notları (Baki TURAN); Açık Öğretim Fizik Ders Kitapları ve MEB Liseler İçin Fizik Dersi Ders Kitapları

http://www.fizikbilimi.gen.tr/newtonun-hareket-kanunlar

adminFizik Ders Notları
Newtonun Hareket Kanunları Kuvvet ile hareket arasında neden sonuç ilişkisi vardır. Fiziğin kuvvet ile hareket arasındaki ilişkiyi inceleyen konusuna Dinamik denir. Hareket Nedir: Bir cismin başlangıç(referans) noktasına göre uzaklığı zamanla değişiyorsa bu cismin hareketli olduğu anlamına gelir. Kuvvet Nedir: Duran bir cismi harekete geçiren, hareket halindeki cismi durduran, cisimlerin yön şekil ve...